ପ୍ଲିହା (Spleen) ରୋଗ କ’ଣ – What Is Enlarged Spleen?
ପ୍ଲିହା (Spleen) ଆପଣଙ୍କ ବାମ ପଞ୍ଜରା ହାଡ଼ (Rib Cage) ତଳେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଆପଣ ଏହାକୁ ପେଟ ସହିତ ଜଡିତ ଏକ ଅଙ୍ଗ ଭାବରେ ଭାବିପାରିବେ। ଯେତେବେଳେ ଏହି ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଢ଼ିବାକୁ ଲାଗେ, ତେବେ ଏହି ରୋଗକୁ ସ୍ପ୍ଲେନୋମେଗାଲୀ (Splenomegaly) କୁହାଯାଏ। ବାସ୍ତବରେ, ଆପଣ ଜାଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇପାରନ୍ତି ଯେ ରକ୍ତର କୋଷଗୁଡିକ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଏବଂ ଆଣ୍ଟିବଡି ତିଆରି କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ହେଉଛି ପ୍ଲିହା (Spleen) ର କାର୍ଯ୍ୟ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏହା ଆଣ୍ଟିବଡି ଫିଲ୍ଟର୍ କରେ ଏବଂ ହେମୋଗ୍ଲୋବିନରେ ଥିବା ଆଇରନ କୁ ପୁନଃବ୍ୟବହାର କରେ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଢିଯାଏ, ଶରୀରର ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ଆପଣ ସହଜରେ ଜୀବାଣୁ ଏବଂ ଭାଇରାଲ୍ ସଂକ୍ରମଣର ଶିକାର ହୁଅନ୍ତି।
ପ୍ଲିହା (Spleen) ରୋଗର କାରଣ – What Can Cause Splenomegaly
ପ୍ଲିହା (Spleen) ରୋଗ ପଛରେ ଅନେକ କାରଣ ଥାଇପାରେ। ଯେପରିକି ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ ଏବଂ ଦୂଷିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା, ଭାଇରାଲ୍ ସଂକ୍ରମଣ ଯେପରିକି ମୋନୋନ୍ୟୁକ୍ଲିଓସିସ୍, ହୃଦୟର ଭିତର ଲାଇନ୍ ସଂକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଏଣ୍ଡୋକାର୍ଡାଇଟିସ୍, ମ୍ୟାଲେରିଆ, ଯକୃତ ସିରୋସିସ୍, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ରକ୍ତହୀନତା, ମେଟାବୋଲିକ୍ ରୋଗ ହେତୁ ଏବଂ ଅଟୋମ୍ୟୁମ୍ୟୁନ୍ ଅବସ୍ଥା, ଯେପରିକି ଲିଉପସ୍ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି।
ପ୍ଲିହା (Spleen) ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ – Symptoms of Splenomegaly
1. ଉପର ବାମ ପେଟରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ବା ବାମ କାନ୍ଧରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା – Pain In The Upper Left Abdomen
ଯେତେବେଳେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଢିବାକୁ ଲାଗେ, ଏହା ପେଟ ଉପରେ ଦବାଇବା ଆରମ୍ଭ କରେ। ଏହା ଉପର ପେଟରେ ପ୍ରବଳ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇପାରେ, ଯାହା ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ଦ୍ଵାରା ବାମ କାନ୍ଧ ଆଡକୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁଭବ ହୋଇପାରେ। ଏହି କାରଣରୁ, ଆପଣ ନିଜ ଶରୀରର ଉପର ଭାଗରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଅନୁଭବ କରିପାରନ୍ତି। ଯେହେତୁ ଏହା ପଞ୍ଜରା ହାଡ଼ ଉପରେ ଥିବାରୁ ଏହି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଅଧିକ ତୀବ୍ର ଅନୁଭବ ହୋଇପାରେ ଏବଂ ଏହା ଫୁସଫୁସ ଚାରିପାଖରେ ମଧ୍ୟ ଘଟୁଥିବା ପରି ମନେହୁଏ।
2. ଜ୍ଵଳନ ଏବଂ କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ ସମସ୍ୟା – Constipation
ଯେତେବେଳେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଡ ହୁଏ, ତୁମେ ଅନୁଭବ କର ଯେ ଟିକିଏ ଖାଇବା ପରେ ତୁମର ପେଟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଡ ହୁଏ, ଏହା ଅନ୍ୟ ଅଙ୍ଗ ଉପରେ ଦବାଇଥାଏ ଏବଂ ତା’ପରେ ଏହାର ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାଳନକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ। ଏହି କାରଣରୁ ଖାଦ୍ୟ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ହଜମ ହୁଏ ନାହିଁ ଏବଂ କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ପିତ୍ତ ରସ ବୃଦ୍ଧି ହେତୁ ଏବଂ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ନହେବା ହେତୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ଏକ ଜ୍ୱଳନ ହୋଇପାରେ।
3. ରକ୍ତହୀନତା ଏବଂ ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା – Anemia And Dizziness
ରକ୍ତହୀନତାରେ ଶରୀରରେ ରକ୍ତ ଅଭାବ ଦେଖାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ର ବୃଦ୍ଧି ବିଷୟରେ କଥା ହେବା, ଯେଟେ ଯେତେ ପ୍ଲିହା (Spleen) ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗେ, ରକ୍ତରୁ ଲାଲ ରକ୍ତ କଣିକା କୁ ବାହାର କରିବାରେ ଲାଗେ। ଏହା ଶରୀରରେ ରକ୍ତହୀନତା ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଏହି କାରଣରୁ ଆପଣ ଦୁର୍ବଳତା, ଥକ୍କା, ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା ଏବଂ ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା ଭଳି ସମସ୍ୟା ଅନୁଭବ କରିପାରନ୍ତି।