ଯଦି ଆପଣ କିଛି ଜିନିଷର ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତା ହରାନ୍ତି, ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ଏହା ଆପଣଙ୍କ ଜୀବନର ଗୁଣରେ ଏକ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବ ।
ଅସ୍ଥାୟୀ କିମ୍ବା ଆଂଶିକ ଭାବରେ ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତା ହରାଇବାରେ ଅନେକ କାରଣ ହୋଇପାରେ । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଯେତେବେଳେ ତୁମର ସାଧାରଣ ଥଣ୍ଡା କିମ୍ବା ମଧ୍ୟମ କାନ ସଂକ୍ରମଣ ହୁଏ, ତୁମେ ଜିନିଷର ସଠିକ୍ ସ୍ୱାଦ ବାରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହୋଇନପାର ଏବଂ ପାଟିରେ ଥିବା ସ୍ୱାଦ ତିକ୍ତ ହୋଇଯାଏ । କିନ୍ତୁ ସ୍ୱାଦ ବାରିବାର କ୍ଷମତାକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହରାଇବା ଏକ ବିରଳ ଘଟଣା ଯାହା ମେଡିକାଲ୍ ଭାଷାରେ ଏଜୁସିଆ (ageusia) ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା । ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ, ବ୍ୟକ୍ତି ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦକୁ ଚିହ୍ନିବା କ୍ଷମତା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହରାଇଥାଏ ଯଥା ମିଠା, ଲୁଣିଆ, ଖଟା, ତିକ୍ତ ଏବଂ ମସଲା ଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ୱାଦ ।
ଅନେକ ଲୋକ ସ୍ୱାଦ ର ହାନି କିମ୍ବା ଏଜୁସିଆ (ageusia) କୁ ଗନ୍ଧ ବାରିବାର କ୍ଷମତା ହରାଇବା ବୋଲି ବୁଝିଥାଆନ୍ତି । ଏହା ସତ୍ୟ ଯେ ଉଭୟ ଏଜୁସିଆ ଏବଂ ଆନ୍ସୋମିଆ (ଗନ୍ଧ ବାରିବାର କ୍ଷମତା ହରାଇବା) ପ୍ରାୟତ ଏକାଠି ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଏହା ସର୍ବଦା ହୋଇନଥାଏ । ଯଦିଓ କେତେକ ଗୁରୁତର ରୋଗର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ ଏଜୁସିଆ (ageusia) ସମସ୍ୟା ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ବେଳେବେଳେ ଏହା ବୟସ ବଢ଼ିବା ସହିତ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ – ଯେପରି ତୁମର ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତି (ଦେଖିବାର କ୍ଷମତା), ଶ୍ରବଣ (ଶ୍ରବଣ କ୍ଷମତା) କିମ୍ବା ସ୍ୱର ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଏ । ବଢୁଥିବା ବୟସ ସହିତ ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତା ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ହୋଇପାରେ ।
ସ୍ୱାଦ ବାରିବାର କ୍ଷମତା ନଷ୍ଟ ହେବାର କାରଣ :
କୌଣସି ଜିନିଷର ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତାର ଦୁର୍ବଳତା ଅନେକ କାରଣ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ।
ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱାଦ ଚାଖିବା କ୍ଷମତା ସାଧାରଣତ ବଢୁଥିବା ବୟସ ସହିତ ମନ୍ଥର ହୋଇଯାଏ, ଯେହେତୁ ଆମର ଘ୍ରାଣ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡିକ ଅର୍ଥାତ୍ ଗନ୍ଧ ବାରିବାର କ୍ଷମତା ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଏ । (ଆମେ ଅନୁଭବ କରୁଥିବା ଗନ୍ଧ ଆମର ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତା ସହିତ ଘନିଷ୍ଠ ଭାବରେ ଜଡିତ | ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ- ଜଣେ ସୁସ୍ଥ ବ୍ୟକ୍ତିରେ, ଗରମ ଖାଦ୍ୟରୁ ବାଷ୍ପ ନାକ ଦେଇ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ ଏବଂ ସ୍ୱାଦ ବାରିବାର କ୍ଷମତାକୁ ସମର୍ଥନ କରେ ।)
ସାଧାରଣ ଥଣ୍ଡା-କାଶ, ସାଇନୁସାଇଟିସ୍, ଷ୍ଟ୍ରେପ୍ ଗଳା, ଉପର ଶ୍ୟାସକ୍ରିୟା ସଂକ୍ରମଣ, ଗଳା ଯନ୍ତ୍ରଣା କିମ୍ବା ଫାରାଇଙ୍ଗାଇଟିସ୍, ଲାଳ ଗ୍ରନ୍ଥି ସଂକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଆଲର୍ଜି ଦ୍ଵାରା ସ୍ବାଦ ସାମୟିକ କ୍ଷୟ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ ।
ନାସାଲ୍ ପାସେଜ୍ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଥିବା ସମସ୍ୟା, ଯେପରିକି ନାକର କର୍କଟ, ଗନ୍ଧର ସ୍ୱାଦ ସହିତ ସ୍ୱାଦର ଆଂଶିକ କିମ୍ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ଷତି ମଧ୍ୟ କରିପାରେ ।
ଖରାପ ପାଟିର ସ୍ୱଚ୍ଛତା, ଜିଙ୍ଗିଭାଇଟିସ୍, ଦାନ୍ତ ରୋଗ ଯେପରିକି ପିରୋରିଆ କିମ୍ବା ଦାନ୍ତ ସଢିଯିବା ଗ୍ୟାଷ୍ଟ୍ରୋସୋଫେଜାଲ୍ ରିଫ୍ଲକ୍ସ ରୋଗ (GERD) ରେ ସ୍ବାଦ ହରାଇବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ କାରଣ ରୋଗୀ ବାରମ୍ବାର ଏସିଡ୍ ରିଫ୍ଲକ୍ସ କିମ୍ବା ହୃଦଘାତ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ।
ସ୍ନାୟୁଗତ ଅବସ୍ଥା ଯେପରିକି ଆଲଜାଇମର ରୋଗ, ପାର୍କିନ୍ସନ୍ ରୋଗ, ଏକାଧିକ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍ (MS) କିମ୍ବା ବେଲର ପାଲସି ହେବା ଦ୍ଵାରା ସ୍ବାଦ ହରାଇବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ।
ଖରାପ lifestyle ଯେପରିକି ଧୂମପାନ, ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ବିଷାକ୍ତ ପଦାର୍ଥର ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିବା, କିମ୍ବା ବିକିରଣ କିମ୍ବା ବିକିରଣ ଚିକିତ୍ସା ଦ୍ଵାରା ସ୍ଵାଦ ହରାଇପାରନ୍ତି।
ମୁଣ୍ଡ କିମ୍ବା ବେକରେ ଆଘାତ କିମ୍ବା ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର । କେତେକ ଔଷଧ କିମ୍ବା ଭିଟାମିନ୍ B12 କିମ୍ବା ଜିଙ୍କ୍ କିମ୍ବା ଶରୀରରେ ଥିବା ଅନ୍ୟ ପୁଷ୍ଟିକର ଅଭାବ ହେତୁ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ।
କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ, ସ୍ବାଦ ହରାଇବା କିମ୍ବା ସ୍ୱାଦର ଆଂଶିକ କ୍ଷୟ ଜନ୍ମଗତ ହୋଇପାରେ ।
ଗନ୍ଧ ଏବଂ ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତା ହରାଇବା ମଧ୍ୟ କୋଭିଡ -19 ର ଅନ୍ୟତମ ଲକ୍ଷଣ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଇଛି ।
ସ୍ୱାଦ ହରାଇବାର ଚିକିତ୍ସା ।
ସ୍ବାଦ ନଷ୍ଟ ହେବାର ସମସ୍ୟା ଯଦି ଜନ୍ମଗତ ତ୍ରୁଟିର ଫଳାଫଳ କିମ୍ବା ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟ ହେତୁ ଆରମ୍ଭ ନହୁଏ, ତେବେ ଆୟୁଷିଆ (ସ୍ୱାଦ ହରାଇବା) ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଅବସ୍ଥାକୁ ସଂଶୋଧନ କରି ନିମ୍ନଲିଖିତ ଉପାୟରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଇପାରିବ…
ଯଦି କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଔଷଧ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ତେବେ ସେହି medicines ବଦଳାଯାଇପାରିବ କି ନାହିଁ ସେ ବିଷୟରେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ କଥା ହୁଅନ୍ତୁ (ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ବିନା ଆପଣଙ୍କର medicines ମାତ୍ରା ପରିବର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ) ।
ସାଇନସ୍ ସଂକ୍ରମଣ, ଲାଳ ଗ୍ରନ୍ଥିର ସଂକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଗଳା ରୋଗ ର ଚିକିତ୍ସା ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍, ଆଣ୍ଟିଭାଇରାଲ୍ କିମ୍ବା ଡିକୋଙ୍ଗେଷ୍ଟାଣ୍ଟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଔଷଧ ଏବଂ ଥେରାପି ଦ୍ବାରା କିଆଯାଇପାରେ ଯେପରିକି ଫ୍ଲୁ, ସାଧାରଣ ଥଣ୍ଡା କିମ୍ବା ଆଲର୍ଜିର ଲକ୍ଷଣ ହ୍ରାସ କରାଯାଇପାରେ।
ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଧୂମପାନକାରୀଙ୍କ ସ୍ୱାଦ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଥାଏ, ତେଣୁ ଧୂମପାନ ତ୍ୟାଗ କରିବା ମଧ୍ୟ ସମୟ ସହିତ ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତାକୁ ପୁନହସ୍ଥାପିତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ ।
ସଠିକ୍ ଦାନ୍ତର ସ୍ୱଚ୍ଛତା ବଜାୟ ରଖିବା ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ସ୍ୱାଦର କ୍ଷମତାକୁ ଓଲଟପାଲଟ କିମ୍ବା ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଅବସ୍ଥା ଯେପରିକି ଜିଆଇ କିମ୍ବା ପାକସ୍ଥଳୀ ରୋଗ, ଅଟୋମ୍ୟୁମ୍ୟୁନ ରୋଗ କିମ୍ବା ସ୍ନାୟୁ ପ୍ରଣାଳୀ ସହିତ ଜଡିତ ଜଟିଳତା ମଧ୍ୟ ଔଷଧ ସାହାଯ୍ୟରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଇପାରେ ।